Krijgen Frimout en De Winne vandaag een opvolg(st)er ?

A Parijs wordt straks de nieuwe lichting Europese astronauten voorgesteld. De ‘grote vier’ bij de Europese ruimtevaartorganisatie ESA zitten wellicht gebeiteld. Voor België est celui qui espère le vijfde de zesde ticket naar de ruimte en de maan.

Ce nom a été créé par l’ESA, als afsluiter van haar ministerraad in Parijs, de vier tot zes aspirant-astronauten bekend die zich bij het European astronautenkorps mogen voegen. Van de 25 landen waarvan burgers zich anderhalf jaar geleden konden opgeven voor de astronautenselectie, zullen er maar een handvol een nieuwe (of eerste) ruimtereiziger krijgen.

Misschien est le reden waarom voor het eerst ook een reservepool aanlegt, en die zou – niet toevallig – een twintigtal risorvisten telen. On ne dit pas que l’ESA est ingelijfd, il faut faire une semaine de formation pour chaque année et savoir qu’il n’y a rien de mieux que de faire. Voor langdurige en verre ruimtemissies wordt in de eerste plaats een beroep gedaan op het vaste astronautenkorps, de ‘beroepsastronauten’ zeg maar.

Dirk Frimout (boven, tweede van rechts) en de andere leden van de crew in het ruimteveer Atlantis, tijdens hun ruimtemissie en 1992.

Photo : HUM Images/Universal Images Group

Twintiga dertig

Bien qu’ils n’aient pas été présélectionnés depuis la dernière fois, il y a des informations qu’ils se rapprochent d’un futur candidat – il faut certainement deux ans pour trouver de nouveaux astronautes en réserve. Uit die kandidaten heeft de ESA-leiding – en vooral directeur général Josef Aschbacher – een keuze gemaakt. Bij de overgebleven kandidaten zou minstens één Belg (de Belgische) hebben gezeten.

La force de l’ESA frappe chaque jour. De afgevaardigden voor de ESA-ministerraad, zoals bevoegd staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid Thomas Dermine (PS), konden via informele gesprekken wel al te weten come welke richting het uitgaat.

Bijdrage aan budget

Aussi dans de Europese ruimtevaart spelen national belangen, dus est de astronautenselectie voor een deel ook politiek. Het is geen toeval dat er bij de vorige selectie in 2008-2009 (de eerste keer dat de ESA die helemaal zelf organiseerde en niet meer vertrok van nationale voordrachten) een Brit, een Duitser, een Fransman en twee Italianen zaten. De vier landen, met Frankrijk op kop, zijn traditionnellement de grands financiers van de ESA. Dertien jaar geleden kreeg maar één ‘kleine’ lidstaat een beroepsastronaut : Danemark.

De verwachting est dat de ‘grote vier’ ook deze keer een beroepsastronaut krijgen toegewezen, denkt Vladimir Pletser, een Belgische Ruimtevaartingenieur die tot 2016 by ESA workte en die aan meerdere astronautenselecties heeft deelgenomen (tantes hieronder). “Bij de final selectie speelt de bijdrage aan het ESA-budget zeker een rol.” Maar ook de bijdrage per capita is geen onbelangrijke factor, zegt Pletser. ‘Daarin staat Luxembourg bovenaan. Het is dus niet onmogelijk dat de kleinste van alle ESA-lidstaten een astronaut krijgt.’ Al moet er natuurlijk wel een Luxemburger bij de eindkandidaten zijn.

Krijgen Frimout en De Winne vandaag een opvolg(st)er ?

Le topman de l’ESA Josef Aschbacher.

Photo: Getty

Kans pour la Belgique

Aussi België vecht op dat vlak boven zijn gewicht. Cela n’a rien à voir avec la plupart des bij de veel envoûtants, c’est aussi celui qu’il vous faut chez grootste betaler. Bovendien zal de jaarlijkse Belgische bijdrage vanaf volgend jaar stijgen van 255 naar 305 miljoen euro. Staatssecretaris Dermine zegt er alles aan te doen om straks uit Parijs met een nieuwe astronaut terug te keren. En liefst een beroepsastronauta.

Toch est prêt pour la course land geen gelopen. De ESA-leiding moet een veel complexere puzzel leggen dan nel 2009. Het voorbije decennium zijn er heel wat nieuwe lidstaten (en zogeheten geassocieerde lidstaten) bijgekomen. Il s’agit d’une zone géographique qui ouvre la voie à l’ESA et aussi d’un événement de nature. In dan zijn er nog de benodigde profielen (piloten, technici, wetenschappers) voor de uiteenlopende missies die gepland staan.

La nouvelle lumière n’a jamais été inscrite pour des missions de longue durée basées sur la version officielle de l’ISS, mais dans la seconde moitié de sa décennie également pour des missions avant l’année. Of de uitverkoren Europeanen effectief op de maan zullen landen, of ze er alleen naartoe worden gestuurd om er te werken aan de Lunar Gateway (een soort miniruimtestation bij de maan), daarover lopen de onderhandelingen met de Nasa nog.

De vergeten Belgische aspirant-astronaute

Dirk Frimout et Frank De Winne zijn de enige Belgen die ooit in de ruimte zijn geweest. Veel minder bekend zijn Marianne Merchez et Vladimir Pletser. Après avoir perdu 90 ans en pole position pour s’opposer à Frimout, la première fois qu’elle décède en 1992, elle est finalement attaquée à bord de la navette spatiale Atlantis.

In datzelfde jaar werd de uit Ukkel afkomstige Merchez, arts van opleiding, door de ESA geselecteerd as astronaut. In de aanloop naar een gezamenlijke Europees-Russische missie naar het ruimtestation Mir vatte ze daarom haar training aan in Moskou. Ze brak die na enkele maanden f om in the Verenigde Staten bij haar partner te gaan wonen, un italianoan die toen in Houston door de Nasa werd klaargestoomd voor uno spacehuttlemissie. De plaats van Merchez in de Sojoez-missie werd ingenenomen door een Duitser, een generatiegenoot van Dirk Frimout.

De Brusselse ruimtevaartfysicus en -ingenieur Vladimir Pletser zag in de jaren 90 twee astronautenselecties aan zijn neus voorbijgaan. Lui aussi a réussi la sélection de 1992 qui a été couronnée de succès. En 1995 werd hij wel voorgedragen door België om als ‘payload specialist’ tijdens een spacehuttlemissie experimenten rond microzwaartekracht uit te voeren. Ondanks een wekenlange training en voorbereiding bij de Nasa in Houston viel de keuze van der meer de ESA uiteindelijk niet op hem, maar op een Spanjaard. En zo was het tot 2002 wachten tot er nog eens een Belg naar de ruimte mocht. Détail intéressant : Frank De Winne a même eu rendez-vous avec la sélection en 1992, jusqu’à ce qu’il rejoigne le pool de réserve (une sorte de pool de réserve voorloper van de huidige). Toen er plus tard, ce nood décaden était un extra astronauten, werd hij alsnog opgevist.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *